Klikzink
Felsbanen bestellen we op maat en dat betekent dat ze ook op maat bij u aankomen: op de millimeter afgekort, tot een lengte van acht meter. Zo'n lange baan gedraagt zich anders dan een pak platen van een meter of drie. Deze pagina gaat over wat dat betekent voor het transport naar de bouwplaats en voor het lossen zelf. Over wat u daarna met de plaat mag doen, aan zagen, boren of vouwen, leest u bij de andere onderwerpen in dit deel van de kennisbank.
Banen tot acht meter passen niet op een gewone bestelwagen en gaan daarom op een lange wagen, meestal met een oplegger die het volledige pak kan dragen zonder dat de platen doorbuigen tussen de steunpunten. Het pak felsbanen ligt plat gestapeld, met de fels naar boven of naar de zijkant, afhankelijk van de belading van die dag. Tussen de banen zit vaak een laagje bescherming tegen verschuiven, en de buitenste baan is het eerst zichtbaar en het eerst gevoelig voor beschadiging tijdens het rijden. Bij een dakdekker die vorige maand een pak van zeven meter liet komen voor een loods in de Achterhoek, stond de vrachtwagen met de lange kant van het pak in de rijrichting, zodat er bij het uitladen niet gedraaid hoefde te worden op een smal erf. Dat soort afspraken maakt u vooraf met de chauffeur of met ons, zeker als de toegang tot de bouwplaats beperkt is.
Het grootste risico bij het lossen van lange banen is niet het gewicht, want met ongeveer 5 kg per m2 is een baan van acht meter en 475 mm breed goed te tillen met twee man, maar de lengte. Een baan die aan één kant wordt opgetild en aan de andere kant nog op de wagen ligt, buigt door en die knik blijft zichtbaar, ook al is het staal zelf niet beschadigd. Daarom moet er bij het lossen over de volle lengte ondersteuning zijn: minimaal drie steunpunten bij een baan van acht meter, gelijk verdeeld, en niet alleen aan de uiteinden. Op een bouwplaats waar wij vorig jaar meeleverden voor een woonboerderij, gebruikte de aannemer twee bokken en een derde steunpunt van stapelbare pallets in het midden, precies om die doorbuiging te voorkomen. Staat er niets klaar, dan is de kans groot dat de eerste baan van het pak al een knik heeft voordat hij goed en wel op het dak ligt.
Het lossen zelf gaat het beste met twee of drie personen die de baan gelijktijdig optillen, niet met één persoon die de baan aan één kant lostrekt terwijl de rest nog op de wagen rust. Bij voorkeur til je van onderaf, met de vlakke hand of een riem onder de plaat, en niet aan de rand van de fels: die opstaande rand van 35 mm is niet gemaakt om de hele last van een baan van acht meter te dragen. Hoe u een baan daarna over het dak draagt zonder hem te verbuigen, leest u uitgebreider zoals wij uitleggen bij [de plaat tillen en dragen](/felsplaat/transport-en-lossen/tillen).
Voor een baan van acht meter is op de bouwplaats letterlijk acht meter vrije ruimte nodig om hem plat neer te zetten, plus ruimte om te draaien als de rijrichting van de wagen niet overeenkomt met de plek waar het materiaal moet liggen. Op een smal bouwterrein in de stad loste een aannemer de banen daarom rechtstreeks op het dak met een kraan, in plaats van ze eerst op de grond te leggen en daarna omhoog te takelen: dat scheelde een tilmoment en dus een risico op doorbuiging. Is er geen kraan, dan is een vlakke, harde ondergrond nodig, vrij van puin en scherpe stenen, want een baan die op een bult of een steen komt te liggen, zet daar een blijvende deuk in.
Het moment van lossen is niet alleen een kwestie van planning met de chauffeur, maar ook van weer. Bij vorst is staal stugger en breekt een knik makkelijker door dan bij normale temperatuur, ook al is de plaat zelf koud vouwbaar tot -15 graden. Bij volle zon wordt de coating warm en dus gevoeliger voor vingerafdrukken en lichte krassen bij het hanteren. Wat dat precies betekent voor het lossen en de eerste uren daarna, leest u apart bij werken bij vorst en bij werken in de volle zon, die beide in dit deel van de kennisbank staan.
Op de meeste bouwplaatsen waar wij leveren, werkt de volgende volgorde het beste. Eerst wordt de losplek voorbereid, met steunpunten over de volle lengte van de langste baan in het pak. Dan wordt het pak van de wagen gehaald, van boven naar onder, zodat de onderste banen niet onder het gewicht van de rest te lijden hebben. Elke baan gaat direct naar zijn eigen steunpunten of, als er een kraan is, in één beweging naar het dak. Pas als alle banen liggen, wordt de beschermfolie gecontroleerd op scheuren die tijdens transport zijn ontstaan; wat die folie doet en wanneer u hem eraf haalt, leggen we uit bij de beschermfolie. Bij een dakrenovatie in Ede, niet ver van onze eigen werkplaats, leverden wij vorig najaar een pak van zes meter dat op deze manier binnen twintig minuten van de wagen op het dak lag, zonder dat er één baan gedraaid moest worden op de begane grond.
Omdat wij de banen op maat walsen, weten we bij het inplannen van de levering al hoe lang de langste baan in uw pak is en welke wagen daarvoor nodig is. Denkt u liever vooraf met ons mee over de aanvoerroute, de losplek of de volgorde van het pak, dan kijken we daar kosteloos naar mee op basis van uw tekening. Dat voorkomt dat u op de dag zelf improviseert met steunpunten die er niet zijn of met een wagen die niet op het erf past.
Weet u hoe lang de langste baan in uw bestelling wordt en hoeveel ruimte er op de bouwplaats is, dan kunt u nu de losplek en de steunpunten al voorbereiden voordat de wagen er staat. Twijfelt u over de route naar de bouwplaats of over de indeling van het pak, neem dan contact met ons op via Boylestraat 22 in Ede: we denken kosteloos mee op tekening en sturen op verzoek monsters van alle drie de kleuren mee, zodat u meteen ook het uiterlijk van de plaat in handen heeft.