Klikzink
Onze felsbanen zijn koud vouwbaar tot een temperatuur van -15 graden. Dat betekent dat u op de bouwplaats niet hoeft te verwarmen of voor te behandelen om de plaat in model te krijgen, ook niet op een winterse ochtend met rijp op de wagen. Toch is koud vouwbaar niet hetzelfde als ongelimiteerd buigbaar. De kleinste straal die u zonder risico kunt maken, hangt af van de temperatuur van het materiaal op het moment van vouwen, en dat is precies waar het vaak misgaat bij het lossen van lange banen.
De coating van 50 micrometer op onze platen is duurzaam, maar niet onbeperkt rekbaar. Bij een gangbare temperatuur, zeg boven de 5 graden, kunt u een relatief scherpe kant zetten zonder dat de coating scheurt of los gaat zitten op de plooi. Zakt de temperatuur richting het vriespunt en daaronder, dan wordt het staal zelf stugger en de coating minder soepel. Een straal die bij 15 graden probleemloos gaat, kan bij -10 graden al een fijne haarscheur in de coating geven, precies op de buitenkant van de knik waar de rek het grootst is. Die scheur is met het blote oog soms nauwelijks te zien, maar op de langere termijn is dat wel de plek waar vocht onder de coating kan komen.
Bij vorst raden wij aan om ruimere bochten te zetten dan u in de zomer zou doen, en om de vouwbeweging rustiger uit te voeren. Snel en met kracht doorzetten geeft bij koud materiaal een geconcentreerde belasting op één punt van de plaat, en juist dat punt is waar scheurvorming begint. Neemt u de tijd en verdeelt u de buiging over een iets langere afstand, dan blijft de coating binnen zijn rek en houdt hij zijn beschermende werking. Dit is met name van belang bij het zetten van kantopstanden aan het einde van een lange baan, bijvoorbeeld voor de aansluiting op een dakrand, waar de plaat toch al koud is van het transport en waar men vaak geneigd is om snel door te werken omdat de kraan wacht.
Er is een praktisch verschil tussen incidenteel kanten met de hand en het zetten van doorlopende vouwen met een kantbank of afkantmachine op de bouwplaats. Bij handwerk voelt u vaak zelf wanneer er weerstand ontstaat, en dat is een signaal om de straal te vergroten. Bij machinaal kanten is dat gevoel er niet, dus daar is het verstandig om bij lage temperaturen de instelling van de machine iets ruimer te zetten dan de fabrieksinstelling voor een gemiddelde dag. Een proefstuk van dezelfde rol, gezet onder dezelfde omstandigheden, voorkomt dat u dit ontdekt op de plaat die al op het dak ligt.
Banen tot acht meter leveren wij op een lange wagen, meestal een oplegger met verlengde laadvloer of een vrachtwagen met aanhanger die op maat is voor dit soort lengtes. De platen liggen tijdens transport in pakketten, meestal per kleur en dikte gesorteerd, en worden vastgezet met spanbanden over kantbescherming. Dat laatste is belangrijk: bij een baan van acht meter werkt elke onregelmatigheid in de ondersteuning door over de volle lengte, en een knik die tijdens transport ontstaat, is op de bouwplaats niet meer ongedaan te maken. Wij stemmen de opbouw van de lading af op de lengte en de dikte van de platen, zodat de belasting gelijk verdeeld blijft.
Op de bouwplaats is het aan u om dezelfde zorgvuldigheid door te zetten bij het lossen. Voor lange banen is doorlopende ondersteuning nodig over de volle lengte, dus balken, bokken of een vlakke ondergrond die minstens net zo lang is als de baan zelf. Zet u een baan van acht meter neer op twee steunpunten die te ver uit elkaar staan, dan zakt het midden door onder het eigen gewicht van ongeveer 5 kilogram per vierkante meter, en dat gewicht per strekkende meter is bij deze lengtes aanzienlijk. Die doorbuiging is precies een vorm van ongewenst kanten: een vouw die u niet bedoeld heeft, op een plek waar hij niet moet zitten.
Het is verstandig om voordat de wagen met de lange banen arriveert, de opslagplek al ingericht te hebben. Denk aan een rij bokken of balken op gelijke hoogte, met tussenafstanden die passen bij de plaatdikte van 0,55 mm, en aan voldoende mensen om een baan van acht meter in één beweging van de wagen te tillen zonder hem te laten doorbuigen. Bij twijfel over het aantal personen en de manier van tillen verwijzen wij naar hoe wij dat uitleggen bij [de plaat tillen en dragen](/felsplaat/transport-en-lossen/tillen), want een verkeerde grijphouding bij het lossen leidt net zo goed tot een ongewenste knik als een te grote vouwstraal bij het kanten.
Houd er ook rekening mee dat de temperatuur van de plaat bij aankomst niet gelijk is aan de buitentemperatuur op de bouwplaats. Een pakket platen dat een nacht in een koude vrachtwagen heeft gelegen, is vaak kouder dan de lucht op het bouwterrein op het moment van lossen. Geeft u de platen, waar dat kan, een moment de tijd om op te warmen voordat u ze gaat kanten, dan werkt de coating soepeler mee. Dat is vooral relevant in de overgang van winter naar vroege lente, wanneer de nachten nog vriezen maar de dagen al aangenaam zijn; het materiaal in het pakket blijft dan langer koud dan u op het eerste gezicht zou denken.
Zodra de banen liggen, hoort de zetting van kantopstanden en felsen bij de opbouwvolgorde op de bouw, die wij toelichten op klikzink.com. Deze pagina gaat alleen over de plaat zelf: de temperatuurgrens van -15 graden, de kleinste veilige straal en de manier waarop u een lange baan van de wagen krijgt zonder hem te beschadigen.
Controleer voor aflevering of uw opslagplek voor banen tot acht meter voorzien is van doorlopende, gelijk hoge ondersteuning, en plan bij vorst voldoende tijd in om rustiger te vouwen dan u op een gewone dag zou doen. Twijfelt u over de juiste straal voor een specifieke kantopstand bij lage temperatuur, neem dan contact met ons op via Boylestraat 22 in Ede; wij denken kosteloos mee op basis van uw tekening en kunnen u desgewenst een monster van het materiaal meegeven om zelf te proberen hoe het zich bij koude gedraagt.