Klikzink
Onze felsplaat is koud vouwbaar tot -15 graden. Dat is geen slagzin maar een grens die wij aanhouden omdat de plaat, de coating en de fels van 35 mm elk hun eigen gedrag hebben bij lage temperatuur. Op een bouwplaats waar meerdere gebouwen tegelijk in uitvoering zijn, met platen die soms weken tussen bestelling en verwerking in liggen, is dat iets om vooraf te doordenken en niet iets om op de dag zelf te ontdekken.
Als we spreken over kanten, bedoelen we het zetten van een rechte hoek of een korte terugslag in de plaat, bijvoorbeeld bij een daktrim of een aansluiting op een opstand. Dat werk kan koud, maar niet onbeperkt scherp. Onder de nul graden wordt het staal iets stugger en de organische coating iets minder rekbaar. De praktische grens die daaruit volgt: hoe kleiner de gevouwen straal, hoe groter het risico dat de coating aan de buitenkant van de bocht scheurt of haarscheurtjes krijgt, juist bij vorst. Wij adviseren daarom bij temperaturen onder het vriespunt een ruimere straal aan te houden dan u bij twintig graden zou nemen, en de vouwbeweging langzamer te maken. Snel doorzetten geeft de plaat geen tijd om de spanning te verdelen; langzaam vouwen wel.
Bij een enkel gebouw stemt een dakdekker zijn tempo vaak intuïtief af op de temperatuur van die ochtend. Bij een order voor meerdere gebouwen tegelijk, waarbij ploegen op verschillende locaties met dezelfde levering aan de slag gaan, is die afstemming minder vanzelfsprekend. De ene ploeg werkt in de luwte van een hal, de andere op een open dak waar de wind de plaat verder afkoelt dan de buitentemperatuur laat vermoeden. Wij geven daarom liever een vaste regel mee dan een gevoelsmatige: bij vorst kant u met een grotere straal en een langzamere slag, op elke locatie, ongeacht wie er die dag aan het werk is. Dat voorkomt dat de kwaliteit van het gekante profiel verschilt tussen gebouw A en gebouw B, terwijl het om dezelfde levering en dezelfde plaat gaat.
De plaatdikte van 0,55 mm speelt hierin mee. Een dunnere plaat vergeeft een te scherpe kant minder snel dan een dikkere, omdat er simpelweg minder materiaal is om de spanning te verdelen. Dat betekent niet dat u bij vorst voorzichtiger moet zijn dan bij een dikkere plaat; het betekent dat de marge die u al aanhoudt bij 0,55 mm, bij kou nog iets ruimer moet worden genomen. Wie op de tekening al met de kantstraal rekening houdt, voorkomt discussie op de bouw. Wij denken daar kosteloos in mee als u ons de tekening stuurt, ook als het om meerdere gebouwen met net iets afwijkende details gaat.
Wanneer een aannemer platen bestelt voor drie of vier gebouwen in één project, is het verleidelijk om dat als één grote levering te zien: één vrachtwagen, één pakket, schelen op transport. Dat klopt voor de transportkosten, maar niet voor de verwerking op de bouw. Wij leveren daarom per gebouw gescheiden aan, ook binnen één order, en raden dat ook aan als u zelf de logistiek regelt.
De reden is simpel. Als platen voor gebouw A en gebouw B in dezelfde stapel liggen, gebeurt het kanten vaak op basis van de eerstvolgende plaat die bovenop ligt, niet op basis van welk gebouw eraan de beurt is. Bij normale temperaturen valt dat nog te herstellen. Bij vorst, waar de kantstraal al ruimer moet zijn dan gebruikelijk, is een verwisseling van maatvoering of detail tussen twee gebouwen een fout die u pas op het dak ontdekt, als de plaat al gezet is en de coating al gescheurd kan zijn. Gescheiden levering per gebouw, met een duidelijk label per pakket, voorkomt die verwisseling voordat hij kan ontstaan.
Dat scheiden hoeft niet ten koste te gaan van de efficiëntie waar de order om begon. Eén bestelling, met platen op maat gewalst voor elk gebouw apart en per gebouw verpakt, geeft u nog steeds het voordeel van gezamenlijke inkoop en één transportbeweging, zonder het risico dat de verwerkingsploeg de platen van twee gebouwen door elkaar haalt. Onze walsmachines maken het mogelijk om binnen één order elk gebouw zijn eigen maatvoering en zijn eigen etiket te geven, van 450 tot 8000 mm op de millimeter afgekort. Zo weet de ploeg op gebouw C zonder nadenken dat ze met de platen voor gebouw C bezig zijn, ook als de order op papier één regel is.
Bij vorst kost kanten meer tijd per meter, simpel omdat u langzamer moet werken om scheuren te voorkomen. Op een project met meerdere gebouwen telt dat door: als u de tijdwinst van één gezamenlijke levering inruilt tegen een te hoog verwerkingstempo op een koude ochtend, wint u aan de ene kant en verliest u aan de andere. Wij adviseren daarom de planning niet alleen op leverdatum te baseren maar ook op de weersverwachting voor de verwerkingsdagen. Is er vorst voorspeld, plan dan het kanten van complexe details, zoals hoeken en aansluitingen, op de gebouwen waar de ploeg de meeste ervaring heeft, en verspreid de rest over dagen met een hogere temperatuur.
Zet ook mee dat de plaat ongeveer half zoveel uitzet als zink. Bij temperatuurwisselingen tussen de levering, de opslag en de verwerking is die uitzetting bij felsplaat kleiner dan bij zink, maar niet nul. Bij meerdere gebouwen met platen die op verschillende dagen verwerkt worden, kan de plaat die 's ochtends binnenkomt een andere temperatuur hebben dan de plaat die een week eerder al op de bouw lag. Laat platen die van een koude opslagruimte naar een warmere werkplek gaan, of omgekeerd, enige tijd acclimatiseren voordat u kant. Dat kost een kwartier, en het voorkomt een kant die net niet past omdat de plaat nog aan het krimpen of uitzetten was.
Voor de bevestiging van de gekante rand, de klem en de volgorde waarin u de plaat op de ondergrond legt, verwijzen we u naar klikzink.com. De vraag hoeveel graden dakhelling nodig is voordat kanten en de aansluiting op de opbouw goed samenwerken, behandelen we op klikfels.com. Zoals wij uitleggen bij [de haakse fels van 35 mm](/felsplaat/meerdere-gebouwen/de-fels), werkt een goed gekante rand pas goed samen met de fels als beide op maat en in de juiste volgorde zijn uitgevoerd; en zoals wij uitleggen bij [de aansluiting op de nok](/felsplaat/meerdere-gebouwen/afkorten-op-de-bouw), is diezelfde precisie ook nodig bij het afkorten voordat er iets gekant wordt.
Weet u dat uw project bij vorst wordt uitgevoerd, geef dat dan aan ons door bij het plaatsen van de order. Wij denken vooraf mee over de kantstraal per detail en over een aanlevering per gebouw die aansluit op uw planning, zonder meerkosten voor het meedenken zelf. Heeft u twijfel over een specifiek detail, stuur ons de tekening; wij kijken mee voordat de plaat gewalst wordt, niet pas als hij al op de bouw ligt.