Klikzink
Een felsplaat leveren wij op de millimeter afgekort, van 450 tot 8000 mm. Die laatste maat is geen ronde marketinggrens maar de praktische bovengrens van wat wij in één stuk kunnen walsen en vervoeren zonder dat de plaat er onderweg of bij het lossen onder lijdt. Vraagt uw project om een dakvlak van, zeg, elf meter, dan komt er ergens een naad in het vlak. De vraag is niet of dat kan, maar waar die naad komt en hoe hij oogt en werkt.
De meest gestelde vraag die bij ons binnenkomt over een lang dakvlak, is of de plaat dan gewoon in twee stukken wordt geleverd die de dakdekker aan elkaar zet. Dat kan, maar het is niet de enige route. Er zijn in de praktijk twee oplossingen voor een vlak dat langer is dan acht meter: een dwarsnaad, of een overlap. Beide hebben gevolgen voor het beeld van het dak en voor de manier waarop regenwater over het vlak loopt, en dat maakt de keuze belangrijker dan hij op het eerste gezicht lijkt.
Bij een dwarsnaad worden twee felsbanen met hun kopse einden tegen elkaar gezet en op die naad afgewerkt, meestal met een opgezette rand of een overlappende plooi die het water opvangt en afvoert. Het voordeel is dat de platen zelf recht blijven: geen van beide is langer dan de gewalste maximale lengte, en beide zijn nog steeds in hun geheel op de millimeter afgekort te bestellen. Het nadeel is dat de naad dwars op de looprichting van het water staat. Op een steil dak met veel val is dat meestal geen probleem, water passeert de naad in een fractie van een seconde. Op een vlak dak of bij een gevel met veel windbelasting is een dwarsnaad een plek waar water even blijft staan voor het verder loopt, en dat vraagt om een detail dat klopt.
Waar die naad precies moet vallen, hangt af van de dakopbouw, de dakhelling en de manier waarop de plaat verder in de constructie bevestigd wordt. Dat soort technische afwegingen, inclusief de vraag hoe een dwarsnaad zich verhoudt tot condensrisico in de opbouw, leggen wij niet hier uit maar op klikfels.com, waar de randvoorwaarden van het hele dak aan de orde komen. Wij houden het hier bij de plaat: de lengte waarin wij leveren en de grens waarbinnen dat op maat kan.
De andere oplossing is een overlap: de onderste plaat schuift een stuk onder de bovenste, zoals bij dakpannen. Dat geeft een vlak zonder harde naad en met een vloeiende, doorlopende waterloop, wat op een lang hellend dakvlak vaak de voorkeur heeft. De overlap kost wel plaatlengte: reken op enkele decimeters extra materiaal per baan, afhankelijk van de dakhelling en de gekozen overlapmaat. Bij een dakvlak van precies acht meter is dat te overzien; bij een dakvlak van vijftien meter, verdeeld over twee banen, telt dat aardig op in de materiaalstaat.
Of een overlap of een dwarsnaad de betere keuze is voor een gevel in plaats van een dak, is voor een groot deel een vraag van beeld: hoe de naad of de overlap oogt op afstand, en hoe hij samenspeelt met de kleur en de glans van het vlak. Dat onderwerp, inclusief hoe een naad in het vlak samenwerkt met een matte of meer glanzende afwerking, behandelen wij op zinklook.com. Wij beperken ons hier tot wat de plaat zelf kan en niet kan.
In de praktijk komt de vraag over een baan langer dan acht meter meestal van een aannemer die een dakvlak op tekening heeft staan en wil weten of hij één of twee bestelregels moet aanhouden. Ons antwoord begint altijd met de vraag hoe het vlak in de lengte precies is opgebouwd: is het een doorlopend schild zonder onderbreking, of zit er al een dakkapel, een lichtstraat of een aansluiting op een ander dakvlak in die acht meter of daarboven? Zo'n onderbreking is vaak een logische plek om de knip te leggen, zoals wij ook uitleggen bij de aansluiting op de nok als het om een aansluitdetail hoger op het dak gaat.
Omdat wij op eigen walsmachines werken en op maat leveren, denken wij op tekening mee zonder dat dit iets kost. Stuur ons de maatvoering van het dakvlak, en wij rekenen uit hoe de banen het beste vallen: één stuk tot acht meter waar dat kan, een overlap of een dwarsnaad waar het moet, en zo weinig reststukken als mogelijk. Dat scheelt niet alleen materiaal maar ook werk op de bouw, want een baan die precies past hoeft niet meer nabewerkt te worden.
Dat nabewerken is overigens een ander onderwerp dan waar deze pagina over gaat. Moet een besteld formaat toch nog worden ingekort op de bouwplaats, dan leest u dat bij het afkorten op de bouw. Gaat het om zagen of knippen in plaats van breken langs de fabrieksmaat, dan staat dat apart beschreven, net als het afwerken van de snijkant die daarbij ontstaat. Die praktische handelingen horen bij het onderwerp van de lengte, maar zijn een andere vraag dan de keuze tussen een dwarsnaad en een overlap waar deze pagina over gaat.
Een felsplaat weegt ongeveer 5 kg per vierkante meter. Bij een baan van acht meter en de werkende breedte van 475 mm komt dat neer op zo'n 19 kg voor die ene baan, een gewicht dat prima te hanteren is met twee man. Bij een dakvlak dat over meerdere van dat soort lange banen verdeeld is, telt het totale gewicht wel op, en dat is relevant voor hoe de levering op de bouwplaats wordt aangevoerd en waar de platen tot het leggen liggen opgeslagen. Hoe u een lange plaat het beste optilt en draagt zonder hem te laten doorbuigen, staat beschreven bij het tillen en dragen van de plaat, een vraag die met de lengte samenhangt maar op zichzelf staat.
De lengte van de plaat heeft geen invloed op de materiaaleigenschappen zelf. Ook een baan van acht meter is nog altijd Sendzimir verzinkt staal met een organische coating, koud vouwbaar tot -15 graden en met dezelfde uitzetting als elke kortere baan, ongeveer de helft van wat zink doet. Bij een lange baan valt die uitzetting wel absoluut gezien groter uit, simpelweg omdat er meer materiaal is dat kan bewegen. Dat is iets om in het achterhoofd te houden bij de bevestiging, maar de klem en de bevestigingsvolgorde die daarbij horen, behandelen wij niet hier maar op klikzink.com.
Wilt u een dakvlak leggen dat wij ook geschikt willen maken voor zonnepanelen, dan is de plaatsing van een dwarsnaad of overlap ook relevant voor waar de panelen straks komen te liggen. Dat is een aparte afweging die wij uitwerken op solarfels.com.
Heeft u een dakvlak of gevelvlak dat langer is dan acht meter, stuur ons dan de maten en, indien beschikbaar, een tekening. Wij laten u zien hoe de banen het beste vallen, of dat nu in één stuk tot acht meter is, met een overlap, of met een dwarsnaad op een plek die zowel voor het beeld als voor de waterafvoer klopt. Monsters van de drie beschikbare kleuren kunt u bij ons opvragen, zodat u ook op het echte materiaal kunt zien hoe een naad in het vlak eruit komt te zien voordat de bestelling de deur uit gaat.