Klikzink
Op de bouw komt de felsplaat zelden alleen te liggen. Er wordt gemetseld, gestuct of geboord in de buurt, en dan raakt de coating besmeurd voor u er erg in heeft. Metselspecie op de plaat, spetters cementwater die opdrogen tot een grauwe waas, of boorstof dat blijft plakken in de rillen: het hoort bij het werk, maar het moet er wel op tijd weer af. Deze pagina gaat over wat er dan te doen staat, en over de rol die de verpakking daarin speelt.
Cement en beton zijn alkalisch. Zolang het spul nat is, spoelt het met water grotendeels weg zonder sporen achter te laten. Zodra het opdroogt en uithardt, verandert dat. Cementsluier hecht zich dan als een dun kalklaagje aan het oppervlak en trekt in de loop van uren steviger vast. Op onze organische coating, een laag van 50 micrometer GreenCoat Pural BT, wil dat zeggen dat een vlek die u vandaag in een paar tellen wegspoelt, morgen een half uur schrobben kost en na een paar dagen misschien blijvend zichtbaar blijft. De regel is dus simpel: hoe eerder u het wegneemt, hoe minder moeite het kost en hoe kleiner de kans dat de coating zelf iets overhoudt aan de behandeling.
Dit geldt niet alleen voor cement. Boorstof van metselwerk of van beton, dat door de wind over de platen waait, werkt als een schurend poeder zodra het vochtig wordt en u het met een doek over de plaat heen en weer wrijft. Ook dat haalt u er het beste droog af, met een zachte borstel of met perslucht, voordat het met regen of dauw een pasta wordt die aan de coating gaat plakken.
Voor verse spetters cementwater is lauw water met een zachte spons of een niet-schurende doek voldoende. Werk van boven naar onder, zodat u het vuil niet verder uitsmeert, en spoel goed na met schoon water. Voor opgedroogde cementsluier kunt u een mild, licht zuur reinigingsmiddel gebruiken, zoals verdund azijnwater of een in de handel verkrijgbaar cementsluierverwijderaar die geschikt is voor gecoat staal. Test dit altijd eerst op een klein, onopvallend stukje plaat. Laat het middel niet inwerken tot het opdroogt, spoel het ruim na met schoon water, en gebruik geen staalborstel, schuurspons of agressief oplosmiddel: die tasten de coating aan of maken krassen die weer een eigen aandachtspunt worden, zoals wij beschrijven bij [krassen en beschadigingen](/felsplaat/verpakking/krassen).
Boorstof en metselresten in de rillen van een plaat met verstijvingsril of micro-lines vragen om iets meer aandacht, omdat het vuil zich daar ophoopt en minder makkelijk wegspoelt. Een zachte borstel, gevolgd door een flinke plens water onder enige druk, werkt meestal beter dan lang boenen op één plek. Gebruik geen hogedrukreiniger van dichtbij: de waterstraal is dan vaak krachtig genoeg om de coating te beschadigen, vooral bij de fels en de randen.
De banen komen bij u aan verpakt met een beschermende folie en met tussenlagen die voorkomen dat de platen onderling schuren of dat vocht tussen de lagen blijft staan, zoals wij uitleggen op de pagina over [de beschermfolie](/felsplaat/verpakking/beschermfolie). Die folie is er niet voor niets: zolang die erop zit, kan cementspetter of boorstof van een aangrenzende klus niet direct op de coating terechtkomen. Het is dus verstandig om de folie zo lang mogelijk te laten zitten, en pas te verwijderen op het moment dat de plaat daadwerkelijk gelegd of bevestigd wordt.
Dit raakt meteen aan een tweede punt: een pak felsplaten mag niet open blijven liggen op de bouwplaats. Als de kartonnen of houten verpakking eenmaal open is, verdwijnt de bescherming tegen opspattend water, tegen stof dat over de bouwplaats waait, en tegen het vuil van naastgelegen werkzaamheden. Regen die in een open pak trekt, tilt bovendien de folie plaatselijk los en laat water tussen de platen staan, precies waar cementsluier het snelst optrekt op vochtig staal. Sluit een pak dus na het uitnemen van de benodigde platen weer af, of berg de rest droog en overdekt op tot ze aan de beurt zijn. Meer over de opbouw van de verpakking zelf, en waarom platen juist zo verpakt worden, leest u op de pagina over [de verpakking](/felsplaat/verpakking).
Een praktijkvoorbeeld maakt dit concreet. Bij een dakrenovatie waar het gevelmetselwerk gelijktijdig werd aangepakt, lag een deel van de felsplaten al gereed naast de steiger, uit de verpakking, in afwachting van de dakdekker die een paar dagen later zou beginnen. In die tussentijd waaide er voortdurend cementstof over vanaf het metselwerk, en een regenbui zorgde voor een dun grijs floers over de hele batch. Het kostte de ploeg een halve dag extra om alles weer schoon te krijgen, met resultaat dat op een paar plekken net niet honderd procent was. Was de folie erop gebleven en het pak dicht, dan was dat werk niet nodig geweest.
Na het schoonmaken is het verstandig om de plaat дaг nog even te bekijken op twee dingen. Ten eerste of de coating overal even mat is gebleven; een plek die opvallend glimt ten opzichte van de rest kan wijzen op te fors schrobben of een te agressief middel, en voor vragen over hoe dat oogt in de context van kleur en glans verwijzen we naar zinklook.com. Ten tweede of er onder het vuil een kras of deuk zichtbaar wordt die eerst verborgen zat; behandel die dan zoals aangegeven bij krassen en beschadigingen, en niet als een gewoon vuilprobleem.
Houd er ook rekening mee dat platen die net zijn afgekort of waar net in geboord is, aan de randen en gaten extra gevoelig zijn voor vuil dat blijft plakken aan bramen of ruw metaal. Als u kort na het boren gaat metselen in de buurt, is het raadzaam die randen even af te nemen voordat het cementstof de kans krijgt zich daar vast te zetten. Voor de manier waarop u die randen en gaten verder afwerkt, verwijzen we naar de pagina's over de snijkant en over boren in de plaat.
Controleer bij aflevering en tijdens elke bouwfase of de folie nog intact is en of pakken die niet direct verwerkt worden, gesloten en droog blijven staan. Komt er toch cement, boorstof of ander vuil op de plaat terecht, spoel of veeg dat dezelfde dag nog weg met lauw water en een zachte spons, en grijp bij opgedroogde sluier naar een mild, geschikt middel in plaats van naar een staalborstel. Twijfelt u over een vlek of een verkleuring die niet weg wil, neem dan contact op met Klikzink, Boylestraat 22 in Ede: we denken kosteloos mee, ook als de plaat al op de bouw ligt.