Klikzink
Een felsplaat heeft een voorzijde die af is, en een achterzijde die dat niet is. De bovenkant draagt de coating van 50 micrometer die de plaat zijn kleur en zijn weerstand geeft. De onderkant is verzinkt staal, zonder die laklaag, klaar om tegen een ondergrond te liggen. Dat is geen slordigheid, het is hoe een felsbaan is opgebouwd, en het bepaalt mee wat u bestelt en hoe u dat inmeet, vooral bij renovatiewerk waar de plaat tegen iets ouds aan komt te liggen in plaats van tegen iets nieuws.
Dat vocht aan die achterzijde iets doet met verzinkt staal, is op zichzelf geen verrassing: zink reageert op aanhoudend vocht, zeker als dat vocht niet weg kan. Wat er precies onder de plaat gebeurt als er condens ontstaat, welke opbouw dat voorkomt en hoe een dampopen of dampdichte laag daarin werkt, leggen wij uit bij klikfels.com. Dat is bouwkunde, geen plaatkeuze. Wat wij hier wel vastleggen: de plaat zelf is niet aan twee zijden hetzelfde, en dat raakt de bestelling op twee plekken. Eerst bij de maat die u doorgeeft, en daarna bij de manier waarop de platen op de bouw liggen voordat ze gelegd worden.
Bij nieuwbouw meet u in op een tekening en een dakvlak dat nog gebouwd moet worden binnen een marge die de aannemer zelf in de hand heeft. Bij renovatie meet u in op iets dat er al staat, en dat is zelden nog haaks. Een dakvlak dat vijftig jaar geleden gelegd is, is gezet, verzakt op een hoek, of eenvoudigweg nooit helemaal recht geweest. Wij zien regelmatig een verschil van een paar centimeter tussen de ene en de andere kant van hetzelfde dakvlak, terwijl de aannemer één maat had doorgegeven omdat hij aan één kant had gemeten.
Daarom meten wij bij renovatie op meerdere punten, niet op één. Bij een schuur van tien meter lang meet u aan beide uiteinden en in het midden, en u noteert de kleinste maat als leidend als de plaat aan de overkant moet aansluiten op een goot of een kilgoot die al vastligt. Bestelt u op de grootste maat, dan past de plaat aan één kant niet meer onder de daaraan grenzende afwerking. Bestelt u op de kleinste, dan houdt u aan de andere kant een marge over die u met de overstek kunt opvangen. Onze platen leveren wij van 450 tot 8000 millimeter, op de millimeter afgekort, en dat is precies waarom die keuze ertoe doet: er is geen ruimte om op de bouw nog een stuk af te knippen zonder de fels te beschadigen.
Wanneer u dat verschil ontdekt, hangt af van het moment waarop u inmeet. Bij nieuwbouw kunt u inmeten zodra de gording of de dakconstructie klaar is, ruim voor de levering. Bij renovatie kan dat niet: zolang de oude bedekking nog ligt, meet u een maat die na de sloop kan afwijken. Er zit onder een oude golfplaat of een laag bitumen vaak een isolatiepakket of een regelwerk dat pas zichtbaar wordt als de oude laag weg is, en dat kan de uiteindelijke hoogte of breedte van het vlak een paar centimeter veranderen. Daarom meten wij bij renovatie het liefst pas ná de sloop van de oude bedekking, en niet ervoor, ook als dat betekent dat de bestelling een paar dagen later de deur uit kan dan u had gehoopt. Een maat die te vroeg is vastgelegd, is vaker verkeerd dan een maat die een paar dagen later komt.
Omdat de onderkant van de plaat onbehandeld staal is, is die kant ook de kant die het snelst reageert als platen te lang plat op elkaar liggen zonder dat er lucht bij kan. Dat speelt niet alleen bij de opslag zelf, maar ook bij hoe u de stapel positioneert ten opzichte van het gebouw. Bij renovatie ligt de bouwplaats vaak voller dan bij nieuwbouw: er staat nog een steiger, er ligt sloopafval, en de plek waar u normaal zou stapelen is niet vrij. Kies dan liever een kortere tijd tussen levering en leggen dan een langere opslagperiode op een minder geschikte plek. Hoe u de stapel precies inricht en hoe lang dat verantwoord is, staat uitgewerkt zoals wij toelichten bij [felsplaat opslaan op de bouw bij renovatie](/felsplaat/maatvoering-renovatie/opslag-op-de-bouw); hier gaat het vooral om de samenhang met de maat die u bestelt.
Die samenhang is dit: hoe nauwkeuriger u inmeet en hoe beter de bestelde maat aansluit op het werkelijke vlak, hoe korter de platen na levering hoeven te wachten voordat ze gelegd worden. Een plaat die precies past, ligt zodra de ondergrond gereed is. Een plaat die eerst nog aangepast moet worden omdat de maatvoering afwijkt, ligt langer te wachten, en juist die wachttijd is het moment waarop de onderkant kwetsbaar is voor vocht dat van de bouwplaats zelf komt: regen die onder een dekzeil doorslaat, of condens die in een afgesloten stapel ontstaat door temperatuurverschil tussen dag en nacht. Zorgvuldig inmeten is dus niet alleen een kwestie van precisie op de millimeter, het is ook de eenvoudigste manier om de periode te verkorten waarin de plaat kwetsbaar op de bouw ligt.
Omdat de fels een vaste hoogte van 35 millimeter heeft en de werkende breedte 475 millimeter is, ligt de maat die u doorgeeft in de lengterichting vast zodra de plaat gewalst is. In de breedte telt u het aantal banen, in de lengte telt u de millimeters. Bij renovatie is dat de reden waarom een tweede meting, na de sloop, zoveel oplevert: u kunt een lengte nog wijzigen door opnieuw te bestellen, maar u kunt een geleverde plaat niet meer breder maken, en te veel afkorten op de bouw is geen aantrekkelijk alternatief omdat de fels aan het uiteinde dan beschadigt. Voor de vraag hoe u de juiste lengte precies bepaalt binnen die marges, verwijzen wij naar hoe wij dat beschrijven bij [de baanlengte van felsplaten bepalen](/felsplaat/baanlengte-bepalen).
Wilt u dat wij meedenken over uw maatvoering bij een renovatieproject, stuur ons dan uw tekening of uw inmeting: dat meedenken kost niets, en wij geven u liever vooraf een tweede opmerking over een twijfelachtige maat dan dat u achteraf een plaat terugstuurt. Heeft u nog geen definitieve maat omdat de sloop nog moet gebeuren, laat het ons dan weten: wij plannen de levering dan in overleg, zodat u de bestelling pas vastlegt op het moment dat het vlak er werkelijk ligt.