Klikzink
Op een bouwplaats werken meerdere partijen na elkaar aan hetzelfde gebouw, en de felsplaat ligt er vaak al voordat de laatste metselaar of stukadoor is uitgewerkt. Daardoor ontstaat een vraag die op de bouw regelmatig tot onduidelijkheid leidt: van wie is het als er cementsluier, mortelresten of boorstof op de coating terechtkomen. Wij zetten hier op een rij wat wij als leverancier doen, wat normaal gesproken bij de dakdekker of gevelbouwer ligt, en wat de opdrachtgever zelf moet regelen als er meerdere onderaannemers over de bouwplaats lopen.
Onze verantwoordelijkheid stopt niet bij het walsen van de plaat. Voordat een felsbaan de fabriek verlaat, controleren wij de coating op beschadiging en verontreiniging die tijdens het productieproces kan zijn ontstaan. GreenCoat Pural BT, de organische coating van 50 micrometer die wij op al onze platen aanbrengen, moet die fabriek verlaten zoals hij is gemaakt: schoon, zonder oliesporen, zonder metaalslijpsel van het walsen zelf. Dat is ons deel van de keten, en daar houdt het ook op. Wat er op de bouwplaats met de plaat gebeurt, valt buiten wat wij kunnen beïnvloeden, en dus ook buiten wat wij kunnen garanderen. Wel denken wij vooraf mee: als u ons vertelt dat een plaat op een bouwplaats komt te liggen waar nog gemetseld of gestukadoord wordt, kunnen wij meedenken over de aanvoer- en opslagvolgorde, en dat kost u niets.
Dat meedenken raakt aan een ander onderwerp waarvoor u eigenlijk niet bij ons moet zijn, namelijk de volgorde van werkzaamheden op de bouw. Wij weten wanneer een plaat de fabriek verlaat en in welke staat, maar niet wanneer de metselaar zijn steigers heeft staan of de stukadoor zijn cementgebonden pleister aanbrengt. Voor die planning en voor de vraag wanneer de felsplaat het beste gemonteerd kan worden ten opzichte van ander werk op de bouw, verwijzen wij naar wat wij uitleggen bij de bevestiging, de klem en de ondergrond, waar de volgorde op de bouw uitgebreider aan de orde komt.
Degene die de felsplaat monteert, is in de praktijk ook degene die als eerste ziet of er cementsluier of vuil op het vlak terechtkomt, en die is er het beste bij gebaat om er snel iets aan te doen. Een voorbeeld uit de praktijk: bij een utiliteitsgebouw met een gevelbekleding in felsplaat werkte de metselaar aan de begane grond terwijl de gevelbouwer twee verdiepingen hoger de laatste banen aanbracht. Spatwater van het mortelmengsel kwam met de wind mee tegen de onderste banen. De gevelbouwer had de platen die dag nog niet volledig gemonteerd en kon de aangetaste stroken meteen afspoelen met schoon water en een zachte borstel, voordat de cementsluier kon uitharden. Dat is precies het moment waarop ingrijpen het makkelijkst is: vers vuil laat zich met water en een niet-schurend middel verwijderen, terwijl uitgeharde cementsluier een chemisch reinigingsmiddel vraagt dat de coating juist weer kan aantasten als het verkeerd wordt gebruikt of te lang inwerkt.
De dakdekker of gevelbouwer die de plaat monteert, doet er daarom goed aan om na elke werkdag waarin in de buurt van de felsplaat is gemetseld, gestukadoord of geboord, een korte controle te doen. Dat is geen garantiewerk en geen extra dienst die wij leveren, het is onderdeel van vakwerk: wie een coating aanbrengt of monteert, houdt hem ook schoon zolang hij nog onder zijn hoede is. Zodra de plaat is opgeleverd aan de opdrachtgever, verschuift die verantwoordelijkheid.
Op veel bouwplaatsen werken meerdere onderaannemers na elkaar of naast elkaar, en de felsplaat kan al liggen terwijl er nog metsel- of stukadoorswerk plaatsvindt door een andere partij dan de dakdekker of gevelbouwer die de plaat heeft gemonteerd. In dat geval is het niet vanzelfsprekend dat degene die de plaat heeft aangebracht ook verantwoordelijk is voor wat een andere onderaannemer er daarna tegenaan laat spatten. Dat is een kwestie die de opdrachtgever of hoofdaannemer vooraf moet regelen, bijvoorbeeld door in het bouwteamoverleg af te spreken dat felsplaat pas na het metsel- en stukadoorswerk wordt aangebracht, of door afdekmateriaal te laten aanbrengen als de volgorde niet anders kan.
Wij zien in de praktijk dat dit vaak vergeten wordt bij gefaseerde bouw, waarbij het dak eerder klaar moet zijn dan de gevel eronder is afgewerkt. Een voorbeeld: bij een woningbouwproject met felsplaat op het dak werd de gevel pas maanden later gestuct, terwijl de dakranden al gemonteerd waren. Boorstof van het bevestigen van de gevelbeplating waaide tegen de onderrand van het dak. Niemand had dat risico benoemd, en pas na signalering door de dakdekker werd afgesproken dat de gevelbouwer die rand zou afdekken tijdens zijn eigen werkzaamheden. Dat soort afspraken hoort in het bouwteamoverleg, niet pas op het moment dat het vuil al op de plaat zit.
Hoe snel vuil of cementsluier van de coating moet, hangt af van wat het is en hoe lang het al op de plaat zit. Vers cementwater of stofresten van boren kunnen doorgaans met schoon water, een zachte borstel en eventueel een neutrale zeep worden verwijderd, zonder dat dit de coating aantast. Hoe langer cementsluier op het vlak blijft zitten en hoe meer hij uitdroogt en uithardt, hoe agressiever het middel moet zijn om hem weg te krijgen, en hoe groter het risico dat dat middel ook de coating zelf beschadigt. Dat traject, van vers vuil tot vastgezette sluier, en wat er precies misgaat als u te lang wacht, hebben wij uitgewerkt in een aparte pagina over wat er misgaat als vuil op de plaat blijft staan.
De vuistregel die wij aanhouden is: reinig binnen dezelfde werkdag als het kan, en in ieder geval voordat er een volgende regenbui of droogperiode over de plaat is gegaan. Gebruik nooit een schurend middel of een staalborstel op de coating, ook niet om cementsluier snel weg te krijgen: dat beschadigt de organische toplaag en daarmee juist de bescherming die u wilt behouden. Bij twijfel over het juiste reinigingsmiddel voor een specifieke verontreiniging kunt u ons altijd bellen; wij denken kosteloos mee, ook als de plaat al jaren geleden is geleverd.
Leg voorafgaand aan de bouw vast wie welke fase uitvoert en in welke volgorde, zodat vuil en cementsluier zo veel mogelijk worden voorkomen in plaats van achteraf verwijderd. Spreek in het bouwteamoverleg af wie verantwoordelijk is voor controle en reiniging zodra er meerdere onderaannemers na elkaar op of naast de felsplaat werken. En als u twijfelt of een verontreiniging al is ingetrokken of nog vers is, neem dan contact met ons op via Boylestraat 22 in Ede: wij kijken met u mee, kosteloos, en we hebben monsters van al onze kleuren beschikbaar als u naar aanleiding daarvan opnieuw wilt bestellen.