Klikzink
Wie een felsplaat bestelt, wil weten wat hij betaalt en waarom. Een vast bedrag kunnen wij hier niet geven: de prijs van staal beweegt met de markt, en de kosten van walsen, coaten en op maat afkorten verschillen per project. Wat we wel kunnen uitleggen, is waar de prijs van afhangt en welke keuzes het meest schelen. Voor de plaatdikte zelf ligt er weinig te kiezen: onze felsplaten worden geleverd in 0,55 mm, en die dikte is precies zo gekozen dat hij past bij de werkende breedte van 475 mm en de fels van 35 mm. Een dunnere plaat zou goedkoper lijken, maar geeft in de praktijk meer problemen dan hij oplevert, en een dikkere plaat is voor dit profiel niet nodig.
De grootste kostenpost bij een felsplaat is niet de dikte, maar de hoeveelheid staal die u nodig heeft: het aantal vierkante meters dak of gevel, vermenigvuldigd met een verliespercentage voor pashoeken, overlappen en restlengtes. Daarna telt de lengte waarin u bestelt. Onze platen worden op de millimeter afgekort tussen 450 en 8000 mm, en een goed doordachte lengtekeuze scheelt vaak meer dan de plaatdikte ooit zou kunnen. Een dakvlak van 6200 mm laten we in die lengte walsen, zodat er geen naad in het midden van het vlak komt en er geen restplaat overblijft die u toch moet afvoeren.
Ook de uitvoering van het vlak heeft invloed op de prijs: vlak, met verstijvingsril, of met micro-lines. Dat is in de eerste plaats een keuze voor het aanzicht, en daarover leest u meer op zinklook.com. Maar de verstijvingsril heeft ook een technisch effect, en dat effect hangt samen met de plaatdikte.
Een felsplaat van 0,55 mm staal is dun genoeg om koud te vouwen en te felsen, en dik genoeg om als dakvlak zelfstandig stijfheid te hebben. Bij een werkende breedte van 475 mm geeft dat een plaat die niet doorbuigt onder zijn eigen gewicht en die tegen wind- en sneeuwbelasting bestand is zodra hij goed is vastgeklemd. De klem onder de fels bepaalt daarbij hoe de belasting wordt afgedragen naar de ondergrond; hoe die volgorde op de bouw eruitziet, leggen we uit op klikzink.com.
De stijfheid van het vlak zit voor een deel in het materiaal en voor een deel in de vorm. Een volledig vlakke plaat van 0,55 mm heeft de minste eigen stijfheid van de drie uitvoeringen, en is daardoor het meest gevoelig voor lichte welvingen die ontstaan door temperatuurverschil of door onregelmatigheden in de ondergrond. Een plaat met verstijvingsril is in dezelfde dikte aanmerkelijk stijver: de ril werkt als een lichte constructieve versterking in het vlak, zonder dat er meer staal nodig is. Micro-lines geven een vergelijkbaar, iets subtieler effect. Voor een dakdekker die op een groot, vlak dakvlak werkt, is dit relevant: bij twijfel over de vlakheid van de ondergrond is een uitvoering met ril of micro-lines vaak een prettigere keuze dan de volledig vlakke plaat, zonder dat dit de plaatdikte of de prijs per kilo verandert.
Bij een dikte van 0,55 mm en de dichtheid van verzinkt staal komt een felsplaat op ongeveer 5 kg per vierkante meter. Dat is voor een dak- of gevelmateriaal een relatief laag gewicht, en dat werkt op meerdere plekken door in de kosten. Op de bouwplaats is een lichte plaat sneller de ladder op te krijgen en met minder mensen te verwerken dan een zware plaatsoort; dat scheelt in de uren die een aannemer inzet, ook al staat dat niet op de materiaalfactuur.
Ook voor de constructie eronder maakt het gewicht verschil. Een dakopbouw die berekend is op een lichte bedekking, hoeft niet zwaarder gedimensioneerd te worden om een felsdak te kunnen dragen. Dat is meer een vraag voor de constructeur dan voor deze pagina; de technische randvoorwaarden van de opbouw, zoals dakhelling en condens, staan uitgewerkt op klikfels.com. Wat hier van belang is: het gewicht van 5 kg per vierkante meter is een vast gegeven bij deze plaatdikte, en dat gegeven verandert niet met de lengte, de kleur of de uitvoering van het vlak.
Een dikte van 0,55 mm geeft een plaat die tegen normaal gebruik op de bouw bestand is, maar die niet ongevoelig is voor puntbelasting. Een steiger die tegen het vlak leunt, een gereedschapskist die erop wordt neergezet, of een val met een scherp voorwerp: dat kan een deuk geven. Dat is inherent aan een dunne plaatstaal en geen kwestie van een verkeerde dikte kiezen; een dikkere plaat zou minder snel deuken, maar past niet bij dit felsprofiel, weegt meer, en is niet meer koud vouwbaar op dezelfde manier.
In de praktijk betekent dit dat de manier van werken op de bouw net zo belangrijk is als de plaatdikte zelf. Platen die op pallets worden aangeleverd en pas kort voor verwerking worden uitgepakt, lopen aanzienlijk minder risico dan platen die al weken op de steiger liggen te wachten. Een dakdekker die de platen in de juiste volgorde aanvoert en meteen verwerkt, voorkomt het grootste deel van de deuken die anders bij opgeleverde daken worden aangetroffen. Wat er mis kan gaan als daar niet op gelet wordt, en hoe zichtbare schade er in de praktijk uitziet, beschrijven we in detail bij [wat er misgaat met de plaatdikte](/felsplaat/plaatdikte/wat-gaat-er-mis).
De plaat is bovendien koud vouwbaar tot -15 graden, wat betekent dat hij ook bij winterse temperaturen zonder verwarmen te felsen is. Dat verandert niets aan de gevoeligheid voor puntbelasting, maar wel aan de planning: er is geen reden om verwerking bij koud weer uit te stellen vanwege de plaatdikte zelf.
Samengevat: de plaatdikte van 0,55 mm ligt vast en is geen knop waaraan u kunt draaien om te besparen. Wat wel scheelt, is de hoeveelheid materiaal die u nodig heeft, de lengte waarin u bestelt, en de uitvoering van het vlak. Ook uitzetting speelt een rol bij de planning van naden en overlappen: staal zet ongeveer half zoveel uit als zink, wat betekent dat een felsdak in staal iets minder ruimte voor beweging nodig heeft dan een zinkdak van vergelijkbare afmeting.
Wilt u weten wat voor uw project de gunstigste lengte en uitvoering is, stuur dan uw tekening naar Klikzink, Boylestraat 22 te Ede. Meedenken op tekening kost niets, en we kunnen u ook laten zien hoe het vlak in elke uitvoering aanvoelt en oogt aan de hand van monsters. Zo weet u vóór de bestelling wat u krijgt, in plaats van pas op de bouw.