Klikzink
Een felsplaat van staal is aan het einde van zijn levensduur geen afval, maar grondstof. Dat is bij renovatie relevanter dan bij nieuwbouw, want daar komt vaak een bestaande dakbedekking vrij die nog een waarde vertegenwoordigt, en tegelijk moet de nieuwe bedekking passen op een gebouw dat zelden nog haaks is. Deze twee dingen, recycling van het oude en maatvoering voor het nieuwe, komen bij renovatie op dezelfde bouwplaats samen, en daarom behandelen we ze hier in één adem.
Staal is een van de weinige gevelmaterialen die na jaren dienst zonder kwaliteitsverlies opnieuw te smelten zijn. De felsplaten die wij leveren zijn Sendzimir verzinkt en voorzien van een organische coating van 50 micrometer, GreenCoat Pural BT, die biobased is. Bij demontage van een oud dak scheidt de sloper het staal van de coating in het smeltproces; de coating verbrandt weg, het staal blijft over als grondstof voor nieuw staal. Er is geen aparte scheiding op de bouwplaats nodig zoals bij composietmaterialen, en dat maakt gedemonteerd felswerk voor een sloper of metaalhandelaar aantrekkelijk: het is schoon, herkenbaar materiaal met een vaste marktwaarde die meebeweegt met de staalprijs. Wat een gedemonteerde baan precies waard is, hangt af van het gewicht dat u aanlevert en van de actuele schrootprijs op het moment van inleveren; wij noemen hier bewust geen bedrag, want dat is morgen alweer anders. Reken wel met het soortelijk gewicht van onze platen, ongeveer 5 kg per vierkante meter, om een indicatie te krijgen van de hoeveelheid die vrijkomt bij een dak van een bepaalde oppervlakte.
Dit is ook een argument richting de opdrachtgever die twijfelt tussen renovatie met nieuw felswerk of een goedkoper alternatief: het oude staal levert bij afvoer nog iets op, en het nieuwe staal is aan het einde van zíjn levensduur weer net zo herbruikbaar. Er gaat geen materiaal verloren in een stort. Voor de vraag hoe lang die levensduur precies is en onder welke omstandigheden de coating het beste presteert, verwijzen we u naar zinklook.com, waar we ingaan op kleur, glans en veroudering van het oppervlak; dat is geen onderwerp voor een pagina over de plaat zelf.
Bij nieuwbouw werkt u met een bouwtekening waarop hoeken negentig graden zijn en muren recht lopen, op de millimeter nauwkeurig uitgezet door de bouwkundige. Bij renovatie werkt u met een gebouw dat er al staat, en dat gebouw is in de praktijk altijd een beetje scheef. Een dakvlak dat vijftien meter lang is, kan aan het ene eind een paar centimeter smaller zijn dan aan het andere, een gootlijn kan over de lengte een lichte boog vertonen, en een bestaande dakrand kan door jaren van zetting niet meer helemaal in het verlengde van de nok liggen. Dat is geen slecht werk van de oorspronkelijke bouwer; het is simpelweg wat een gebouw doet over decennia.
Dit raakt direct aan de maatvoering van uw felsplaten. Onze banen zijn leverbaar van 450 tot 8000 mm, op de millimeter afgekort in onze eigen walsmachines, en die precisie is alleen nuttig als de maat die u doorgeeft ook klopt met de werkelijke situatie op het dak. Bestelt u op basis van de oorspronkelijke bouwtekening, dan loopt u het risico dat de laatste baan op een schuine renovatiegevel een paar centimeter te kort of te lang uitvalt. Bij een nieuwbouwproject kunt u vaak al vroeg in het proces bestellen, omdat de maten op tekening vaststaan. Bij renovatie raden wij aan om pas in te meten wanneer de oude bedekking is verwijderd en de onderconstructie zichtbaar is, dus later in het proces dan u bij nieuwbouw zou doen. Alleen dan meet u de werkelijke situatie, met de werkelijke scheefstand, in plaats van de situatie zoals die ooit op papier stond.
Bij het inmeten van een renovatiedak neemt u niet één maat voor de hele lengte van het dakvlak, maar meet u op meerdere punten: bij de nok, halverwege, en bij de goot, aan beide uiteinden van het vlak. Verschilt de breedte van het dak tussen die punten meer dan een paar millimeter, dan geeft u bij de bestelling de kortste maat als leidraad, en verwerkt u het verschil in de aansluitdetails aan de randen. Dat is een andere aanpak dan bij een strak nieuwbouwvlak, waar één maat voor de volle lengte meestal volstaat.
Houd bovendien altijd een marge aan boven op de kale maat, zodat u op de bouwplaats nog kunt bijwerken als de werkelijke situatie toch afwijkt van wat u vooraf hebt gemeten. Wij leveren op de millimeter af, maar een plaat die precies past op de ingemeten maat laat geen ruimte voor een onvoorziene tegenvaller, zoals een dakrand die op het laatste stuk toch net iets anders loopt dan de rest van het vlak. Hoeveel marge redelijk is, hangt af van hoe onregelmatig het bestaande dak is en hoe vroeg in het proces u durft te bestellen; bij een zeer grillige renovatiegevel is een grotere marge verstandiger dan bij een dak dat er nog relatief recht bij ligt. Hoe u vervolgens op de bouwplaats zelf een plaat op maat brengt, staat uitgebreid beschreven op de pagina over maatvoering bij renovatie en op de pagina waar we uitleggen hoe u [de plaat afkort op de bouw](/felsplaat/maatvoering-renovatie/afkorten-op-de-bouw); dat gaan we hier niet herhalen.
De combinatie van scheidbaar materiaal en late maatvoering betekent voor de bestelling twee dingen. Ten eerste: bestel niet te vroeg. Waar u bij een nieuwbouwproject soms al maanden vooruit een bestelling kunt plaatsen op basis van de tekening, is dat bij renovatie riskanter, juist omdat de werkelijke maat pas zeker is nadat de oude bedekking weg is. Wij denken graag mee op tekening, kosteloos, maar een tekening van een bestaand gebouw is een aanname totdat iemand met een meetlint op het dak heeft gestaan.
Ten tweede: plan de afvoer van het oude materiaal als een aparte stap naast de levering van het nieuwe. Omdat staal scheidbaar is, loont het om het gedemonteerde felswerk gescheiden te houden van ander sloopafval, zodat het als schoon staal kan worden afgevoerd. Dat is geen kwestie van milieubewustzijn alleen; het bepaalt ook wat er financieel uit de sloop komt. Wilt u weten hoe de nieuwe platen vervolgens bevestigd worden op de bestaande of vernieuwde ondergrond, dan leest u dat op klikzink.com; dat gaat over de klem en de volgorde op de bouw, niet over de plaat zelf.
Meet het dakvlak op meerdere punten in zodra de oude bedekking is verwijderd, en geef ons de kortste maat door als leidraad voor uw bestelling, met een marge die past bij hoe onregelmatig het bestaande gebouw is. Wilt u vooraf al een indicatie van de haalbare maatvoering, stuur dan uw tekening naar ons op; wij kijken gratis mee en denken mee over waar u het beste kunt inmeten. Voor monsters van de drie beschikbare kleuren, of voor vragen over een specifiek renovatieproject, is Klikzink bereikbaar vanaf de Boylestraat 22 in Ede.