Klikzink
Een felsbaan die van een dak of gevel afkomt, is geen afval maar staal met een tweede bestemming. Sendzimir verzinkt staal is volledig herbruikbaar: het gaat terug de smelt in en wordt weer nieuw plaatstaal, zonder dat de kwaliteit daaronder lijdt. Dat geldt voor de platen die wij vandaag leveren en evengoed voor de platen die twintig jaar geleden ergens zijn gelegd en nu gedemonteerd worden omdat er een nieuw dak voor in de plaats komt. Wie met spoed moet leveren, vervangen of afvoeren, heeft daar iets aan: het oude materiaal is geld waard, en de manier waarop het van het dak komt, bepaalt hoeveel.
De coating van 50 micrometer, GreenCoat Pural BT, gaat niet mee de smelt in. Bij het recyclen wordt het staal verhit en verbrandt de organische laag; wat overblijft is het staal zelf, met het zink als onderdeel van de legering. Dat is de reden dat wij drie matte kleuren op basis van dezelfde coating voeren en niet per kleur een ander recyclingtraject hoeven te noemen: de coating bepaalt het uiterlijk zolang de plaat op het dak ligt, en verdwijnt zodra de plaat wordt omgesmolten. Over hoe die kleuren eruitzien en hoe ze op een gebouw staan, leest u op zinklook.com; hier gaat het over wat er van het materiaal overblijft, niet over wat het laat zien.
Bij een spoedbestelling telt dit mee op twee momenten. Het eerste is wanneer er iets vervangen wordt: een deel van een dak ligt open, de oude platen komen eraf, en er moet snel nieuw materiaal liggen voordat het weer gaat regenen. De oude platen zijn dan niet zomaar afval dat u kwijt moet, maar staal dat een schroothandel per kilo overneemt. Dat verandert niets aan de haast waarmee het nieuwe dak dicht moet, maar het is een reden om de gedemonteerde banen niet te verkreukelen of in stukken te knippen die niemand meer wil afnemen. Een baan die er in hele lengtes af komt, is voor de afvoerder makkelijker te wegen en te herkennen als bruikbaar staal dan een berg opgevouwen repen.
Het tweede moment is de nieuwe plaat zelf. Wij leveren op de millimeter afgekort, van 450 tot 8000 mm, precies op de maat die de tekening vraagt. Bij spoed is de verleiding om ruim te bestellen: liever een paar banen te veel dan te weinig, want een tweede levering kost tijd die er niet is. Dat is te begrijpen, maar het restmateriaal dat overblijft heeft daarna geen bestemming op de bouw. Het is schoon staal met coating eraan, en het wordt in de praktijk vaak bij het bouwafval gegooid in plaats van apart gehouden voor de schroothandel, simpel omdat er bij spoed geen tijd is om het uit te zoeken. Wie vooraf even doorrekent hoeveel hij werkelijk nodig heeft, in plaats van rond te tellen, bespaart zich dat probleem meteen. Onze maatvoering op de millimeter is daar voor bedoeld: er hoeft niets achteraf te worden bijgeknipt en er blijft minder liggen waar iemand nog iets mee moet.
Een derde situatie is de plaat die tijdens het leggen beschadigd raakt en vervangen moet worden. Bij een spoedklus ligt de verleiding voor de hand om de beschadigde baan toch te gebruiken, ergens waar hij minder opvalt, om geen nieuwe bestelling te hoeven doen. Dat is een keuze over het aanzien van het dak en hoort dus eerder thuis op zinklook.com dan hier, maar de kant van het materiaal is dit: een beschadigde baan die u toch verwerkt, is een baan die u niet meer schoon kunt afvoeren als hij er ooit weer af moet. Beter is om hem apart te leggen, ongebruikt, zodat hij als geheel stuk staal teruggaat naar de leverancier of de schroothandel. Half verwerkt materiaal, met klemmen erin en deels gefelst, is voor niemand meer prettig materiaal om opnieuw in te zetten.
Er is ook een kant die niets met afvoeren te maken heeft, maar met wat er bij spoed juist niet moet gebeuren: platen op voorraad houden of laten liggen omdat de planning toch verschuift. Staal roest niet zolang de coating intact is, maar een stapel platen die maandenlang buiten ligt te wachten op een volgende fase, is een stapel die aan slijtage blootstaat voordat hij ooit gelegd wordt. Dat raakt aan het onderwerp van bewaren en opslaan op de bouw, dat elders uitgebreider aan bod komt; hier is het genoeg om te zeggen dat de herbruikbaarheid van het staal geen vrijbrief is om zorgvuldigheid bij opslag te laten varen. Materiaal dat je later toch weer kunt recyclen, is niet hetzelfde als materiaal dat je zomaar kunt laten verweren voordat het ooit gebruikt is.
Voor wie op een bestaand dak werkt en twijfelt of de oude felsbanen nog een tweede leven hebben als bouwmateriaal in plaats van als schroot: dat hangt af van hoe ze eraf komen, niet van hun leeftijd. Een fels die netjes wordt losgemaakt in plaats van opengesneden, laat een baan over die technisch nog te gebruiken is, al zal de coating na jaren op het dak meestal niet meer aan de eisen voldoen die wij aan nieuwe platen stellen. Zulk materiaal wordt in de praktijk zelden hergebruikt als felsplaat, maar wel als staal voor iets anders, en dat is precies waar recycling in dit vak op neerkomt: niet het product blijft hetzelfde, het staal wel.
Waar dit in de bestelling zelf naar terugslaat, is de manier waarop wij leveren. Doordat wij op de millimeter walsen in plaats van standaardlengtes te snijden, hoeft u bij een spoedklus niet te rekenen met verlies dat u er later weer uit moet halen. Dat scheelt reststukken die anders als afval worden afgevoerd terwijl ze nog bruikbaar staal zijn, en het scheelt tijd op de bouw, waar bij spoed toch al weinig van over is. Wij denken daarbij kosteloos mee op tekening, zodat de maatvoering meteen klopt en er geen tweede bestelling nodig is om een stuk bij te leggen dat er de eerste keer net niet bij zat.
Wat u nu kunt doen, is bij het bepalen van de bestelling niet alleen kijken naar wat er snel geleverd kan worden, maar ook naar wat er met het oude en het overtollige materiaal gebeurt. Reken de benodigde lengtes zo precies mogelijk door, houd gedemonteerde en beschadigde banen apart in plaats van ze te verwerken of te laten verdwijnen bij het bouwafval, en vraag ons gerust mee te denken op de tekening: dat kost niets en voorkomt dat er bij haast meer materiaal wordt besteld of weggegooid dan nodig is. Voor de technische randvoorwaarden van de opbouw waarin deze platen liggen, verwijzen wij naar klikfels.com, en voor de manier waarop de platen op de bouw worden bevestigd naar klikzink.com.