Klikzink
Wij leveren felsbanen op de millimeter afgekort, van 450 tot 8000 mm. Dat is de reden dat afkorten op de bouw eigenlijk altijd een uitzondering is en geen vaste stap in de verwerking. Toch komt het voor: een baan moet alsnog korter, omdat een maat op de bouwtekening niet klopte, omdat een dakvlak net anders uitvalt dan getekend, of omdat er een baan sneuvelt en er snel een vervanger nodig is. In die gevallen is het goed om eerst te bepalen of afkorten op de bouw hier verstandig is, of dat u beter wacht op een nieuwe levering.
Het korte antwoord is: afkorten op de bouw kan, met de juiste gereedschappen, maar u doet het niet zomaar bij elke lengte-afwijking. Hoe u dat wel goed doet, en wat daarvoor nodig is, staat bij [wat je nodig hebt](/felsplaat/afkorten-op-de-bouw/wat-heb-je-nodig) en bij [wie het doet](/felsplaat/afkorten-op-de-bouw/wie-doet-het). Deze pagina gaat over het omslagpunt: de situaties waarin u die stap beter uitstelt, en waarom.
De reden dat wij terughoudend zijn met afkorten op de bouw, zit in het gereedschap dat daar vaak voorhanden is. Een haakse slijper met een doorslijpschijf is op de bouwplaats het gereedschap dat het snelst binnen handbereik ligt, en dat is precies het probleem. Een doorslijpschijf werkt met hoge snelheid en genereert daarbij warmte, en die warmte doet iets met de plaat wat u niet meer terugdraait.
Onze felsbanen zijn Sendzimir verzinkt staal met een zinklaag van 275 gram per vierkante meter aan beide zijden, afgewerkt met een organische coating van 50 micrometer. Die twee lagen beschermen het staal tegen corrosie, en ze doen dat over het hele oppervlak van de plaat, inclusief de snijkant die u op de bouw maakt. Een doorslijpschijf verhit de rand tot een temperatuur waarbij de coating verbrandt en de zinklaag lokaal wegsmelt of oxideert. Het resultaat is een snijkant met kleine, verkleurde bolletjes gesmolten metaal, waar geen bescherming meer op zit. Op die plek begint roestvorming vaak al binnen enkele maanden, zichtbaar als een bruinrode rand langs de zaagkant, terwijl de rest van de plaat nog jarenlang intact blijft.
Stel dat een dakdekker op de bouw met een slijptol een baan van acht meter met een halve meter inkort omdat de goot net anders ligt dan getekend. Die halve meter afvalkant lijkt onbelangrijk, maar de nieuwe snijkant van de resterende baan is dat niet: die ligt straks aan de gootzijde, zichtbaar en blootgesteld aan neerslag. Op die plek wilt u geen onbeschermde rand.
Afkorten op de bouw is niet per definitie fout. Met een knabbelschaar of een plaatschaar, gereedschap dat de plaat koud knipt in plaats van doorslijpt, ontstaat een schone snede zonder warmteontwikkeling. De coating en de zinklaag blijven dan intact tot vlak op de snijkant, en het verschil met een fabrieksmatig afgekorte rand is voor de duurzaamheid nihil. Dat is dan ook de reden dat wij afkorten op de bouw als praktijk niet afraden, alleen de manier waarop het vaak gebeurt.
Het omslagpunt zit in de lengte van de aanpassing en in het gereedschap dat voorhanden is. Gaat het om een correctie van een paar centimeter en heeft de ploeg een knabbelschaar bij de hand, dan is afkorten op de bouw een kwestie van enkele minuten en geen enkel risico voor de plaat. Gaat het om een afwijking van een halve meter of meer, of is er alleen een haakse slijper beschikbaar, dan is het verstandiger om die baan terug te sturen naar de leverancier of een nieuwe baan op maat te bestellen. Onze eigen walsmachines korten op de millimeter af, en wij denken kosteloos mee op tekening, dus een herbestelling is vaak sneller te regelen dan de vertraging die een verkeerd afgekorte baan later veroorzaakt.
Er is nog een tweede situatie waarin u beter wacht: als de baan aan de kopse kant een aansluiting moet krijgen die precisie vraagt, zoals bij een felsnaad die aansluit op een randafwerking. Een net gesneden fabriekskant is daar maatvaster dan een handmatig gecorrigeerde rand, en de marge voor fouten is bij een aansluiting kleiner dan in het midden van een dakvlak.
Op een dakrenovatie bleek de bestaande dakrand twaalf centimeter breder dan op de oorspronkelijke tekening. De ploeg had twintig banen van zes meter liggen, allemaal op maat besteld voor de oude situatie. Voor elf van die banen was een correctie van een paar centimeter aan één kant voldoende, en dat deden ze zelf met een plaatschaar, dezelfde middag nog. Voor de resterende negen banen, die aan de randzijde ook nog een hoekafwerking nodig hadden waarbij de snijkant zichtbaar zou blijven, is gewacht op een nieuwe levering op de juiste maat. De extra dag wachttijd was in dat geval goedkoper dan het risico op roestvorming langs een zichtbare rand, tien jaar later terug te zien als een bruine lijn langs de gevel.
Dat soort afwegingen hoort bij de voorbereiding, niet bij de uitvoering. Wie vooraf goed opmeet en de tekening laat controleren, komt op de bouw minder vaak in de situatie dat er iets afgekort moet worden. Wat u daarvoor vooraf moet weten, bespreken wij bij [wat je vooraf moet weten](/felsplaat/afkorten-op-de-bouw/vooraf-weten). Ook is het verstandig om na een correctie op de bouw altijd te controleren of de snijkant schoon is gebleven, iets waarover meer staat bij het onderwerp controleren in deze kennisbank.
Deze pagina gaat niet over de vraag of uw dakhelling of isolatieopbouw geschikt is voor een felsdak; dat behandelen wij niet, en dat leest u op klikfels.com. Het gaat ook niet over hoe de plaat aan de ondergrond bevestigd wordt of in welke volgorde de banen op het dak komen; dat vindt u op klikzink.com. En het gaat niet over kleur of glans van de coating; dat is het domein van zinklook.com. Wilt u weten wat een gecorrigeerde snijkant betekent voor een felsdak met zonnepanelen erop, dan is dat een vraag voor solarfels.com.
Ga voordat u de slijper pakt, na hoe groot de afwijking is en welk gereedschap er op de bouw ligt. Bij een kleine correctie met een knabbelschaar of plaatschaar kunt u gewoon doorwerken. Bij een grotere afwijking, een zichtbare snijkant of alleen een doorslijpschijf binnen handbereik, is het verstandiger de baan terug te melden en een nieuwe op maat te laten leveren. Neem bij twijfel contact met ons op: wij denken kosteloos mee op tekening en leveren desgewenst binnen een dag een gecorrigeerde maatvoering aan, zodat u op de bouw niet hoeft te improviseren met gereedschap dat de plaat meer kwaad doet dan goed.