Klikzink
Twee vragen die met de bestelling van felsplaten samenhangen, maar weinig met elkaar te maken hebben, komen bij ons opvallend vaak samen op tafel bij dezelfde opdrachtgever: wat doet dit materiaal bij brand, en klopt die maat wel echt tot op de millimeter. Wij behandelen ze hier samen, niet omdat ze hetzelfde onderwerp zijn, maar omdat ze bij dezelfde fase van de bestelling horen: de fase waarin u een tekening met maten omzet in een bestellijst met platen, en waarin u aan een opdrachtgever moet kunnen uitleggen wat het materiaal wel en niet doet.
Onze felsplaten zijn van staal, Sendzimir verzinkt met 275 gram zink per vierkante meter aan beide zijden, en daarover heen een organische coating van 50 micrometer, GreenCoat Pural BT. Dat is een biobased coating, maar het blijft een coating: een dunne organische laag op een stalen drager. De vraag die opdrachtgevers meestal stellen is niet letterlijk naar een brandklasse, maar iets als: kan dit dak vlam vatten, en brandt die laag erop niet gewoon weg. Het antwoord is dat de plaat zelf, het staal, niet brandt. Staal is onbrandbaar. De coating is een organische laag van enkele tientallen microns op een metalen ondergrond van 0,55 millimeter; de bijdrage van die coating aan een brand is naar verhouding minimaal, simpelweg omdat er zo weinig van is per vierkante meter plaat. Een felsdak is in de praktijk dan ook geen onderdeel dat bijdraagt aan branduitbreiding op de manier waarop een brandbare dakbedekking dat kan doen.
Waar wij mee moeten uitkijken, is de suggestie dat wij hier een classificatie kunnen garanderen los van de rest van de opbouw. Een brandclassificatie van een dak wordt niet aan de plaat alleen toegekend, maar aan de opbouw als geheel: de plaat, de eventuele isolatie daaronder, de dakconstructie, en hoe die samen getest of beoordeeld zijn. Dat is precies het domein van de technische randvoorwaarden, en daar gaan wij op deze site niet over. Voor de vraag welke opbouw bij welke eisen past, en hoe brandgedrag samenhangt met isolatie en de rest van de dakconstructie, verwijzen wij naar klikfels.com. Wat wij hier vastleggen is alleen dit: de plaat die u bij ons bestelt is een stalen plaat met een dunne organische coating, en dat gegeven kunt u meenemen als één onderdeel van een groter verhaal dat u met de rest van de opbouw compleet maakt.
Dan de tweede vraag, die met een heel andere aard van onzekerheid te maken heeft. Wij korten felsbanen op de millimeter af, van 450 tot 8000 millimeter. Dat is een belofte over de plaat: wat er van onze wals komt, komt op de opgegeven maat. Het is geen belofte over het gebouw waar die plaat straks op komt te liggen. Een dakvlak van 6000 millimeter op de tekening is in de praktijk zelden precies 6000 millimeter op elk punt. Er zit uitzetspeling in de constructie, er zitten centimeters verschil tussen twee kopgevels die volgens de tekening evenwijdig lopen, en een dakrand die op papier recht is, loopt in werkelijkheid soms een paar millimeter uit de lijn over de volle lengte. Dat is geen fout van de aannemer en geen fout van onze wals; het is de normale afstand tussen een tekening en een gebouw.
De fout die wij aannemers weleens zien maken, is die speling zoeken in de plaat zelf. Ze bestellen exact de maat van de tekening, in de veronderstelling dat precisie in de bestelling precisie op het dak oplevert. Het werkt averechts: als de plaat precies past op de tekenmaat en de werkelijke maat wijkt een paar millimeter af, dan is er geen ruimte meer om dat verschil op te vangen, en moet er alsnog op de bouw worden bijgekort of bijgepast. Beter is het om te weten waar op het dak die speling het minst opvalt en het meest kan worden opgevangen, en daar de overmaat te plannen: bijvoorbeeld bij de laatste baan tegen een gevel, of bij een overstek waar een paar millimeter meer of minder de aansluiting niet verstoort. Wij denken daar op tekening kosteloos in mee, en dat is precies waar wij als leverancier iets toevoegen dat een tabel met maten niet kan: meekijken naar waar in uw gebouw de tolerantie moet landen, voordat de bestelling de wals in gaat.
Dat speelt sterker bij grote, doorlopende vlakken dan bij een klein dakje van een dakkapel. Bij een lange gevelbekleding van bijvoorbeeld zeven meter lengte in doorlopende banen telt elke kleine afwijking in de rechtheid van de ondergrond zich op over de volle lengte, en daar loont het om vooraf te bepalen hoe u de laatste baan iets ruimer bestelt dan de tekening strikt vraagt. Bij een klein vlak is die afwijking vaak te klein om nog te merken, en kunt u gewoon de tekenmaat aanhouden. Het is dus geen vaste regel die voor elke bestelling gelijk is, maar een afweging die per gebouw verschilt, en die u het best vooraf met ons doorspreekt in plaats van achteraf op de bouw op te lossen.
Er is nog een verband tussen deze twee onderwerpen dat de moeite waard is om te benoemen: allebei gaan ze over wat de plaat wél en niet garandeert, los van de rest van het gebouw. Het staal brandt niet, maar het dak als geheel is meer dan de plaat. De plaat wordt op de millimeter afgekort, maar het gebouw is dat niet altijd. In beide gevallen is de plaat een precies, betrouwbaar onderdeel binnen een geheel dat zelf minder precies is dan de plaat zelf. Wie dat onderscheid scherp houdt bij het bestellen, voorkomt discussies achteraf: met de opdrachtgever over brandveiligheid, en met de aannemer op de bouw over een baan die net niet past.
Hoe u om moet gaan met een baan die op de bouw toch te kort blijkt, staat uitgewerkt bij hoe u de plaat afkort op de bouw wanneer de toleranties het vereisen, zoals wij uitleggen bij [de plaat afkorten op de bouw bij toleranties](/felsplaat/toleranties/afkorten-op-de-bouw). En als u wilt weten hoe die maattolerantie zich verhoudt tot de plaatdikte van 0,55 millimeter die wij standaard leveren, leest u dat verder uitgewerkt bij [wat 0,55 mm betekent voor de maat die u bestelt](/felsplaat/toleranties/plaatdikte).
Onze vaste maat van 475 millimeter werkende breedte en de lengtematen van 450 tot 8000 millimeter blijven daarbij het uitgangspunt: wij leveren op de millimeter, u plant de speling. Voor de bredere eisen aan brandveiligheid van de dakopbouw als geheel, inclusief isolatie en dakhelling, kijkt u het best bij klikfels.com, en voor hoe de plaat wordt bevestigd en in welke volgorde de klemmen en de ondergrond op de bouw komen, bij klikzink.com.
Wilt u een bestelling doorrekenen waarbij u vooraf wilt weten waar de maat op uw tekening speling nodig heeft, en welke platen daarbij passen zonder dat u die speling in het materiaal zelf moet opzoeken? Stuur ons uw tekening. Wij denken gratis mee over de indeling van de banen, en u kunt bij ons ook meteen monsters aanvragen van alle drie de kleuren om naast de rest van uw beslissing te leggen. Klikzink, Boylestraat 22, 6718 XM Ede, denkt mee voordat de wals draait.