Klikzink
Iedere felsplaat die wij leveren, verlaat de wals met een beschermfolie op het vlak. Die folie is er niet voor de sier. Hij houdt de plaat schoon tijdens transport, voorkomt krassen bij het stapelen en zorgt dat u een schoon oppervlak overhoudt tot het moment dat de plaat op zijn plek ligt. Bij een grote dakvlak van honderden vierkante meters is de timing van die folie een routineklus die vanzelf goed komt, simpelweg omdat er genoeg platen zijn om een vaste werkwijze op te bouwen. Bij een kleine bestelling van tien of twintig meter, voor een dakkapel, een luifel of een enkele gevelstrook, ligt dat anders. Daar is geen tweede kans: als het bij die paar platen misgaat, heeft u geen voorraad om op terug te vallen.
De kern van de zaak is dat er twee momenten zijn waarop het misgaat, en die liggen ver uit elkaar. Te vroeg verwijderen betekent dat de plaat onbeschermd het laatste stuk van de klus doorloopt: getild, gelegd, misschien tijdelijk neergezet tegen een steiger, blootgesteld aan gruis dat over het dak waait. Precies de beschadigingen waar de folie voor bedoeld is, ontstaan dan alsnog. Te laat verwijderen is het andere uiterste: de folie bakt vast onder de zon. De lijmlaag die bij een gematigde temperatuur soepel loslaat, wordt bij warmte en UV-licht hard en hecht zich aan de coating. Wat u dan overhoudt is geen schone plaat, maar een plaat met een waas van lijmresten die u met oplosmiddel of veel wrijven weg moet krijgen, en dat risico neemt u liever niet op een zichtbaar vlak.
Bij grote hoeveelheden verdwijnt dit dilemma vanzelf in een vast ritme: de planning van zo'n project is er al op ingericht dat een dakvlak in dagen of weken wordt afgewerkt, en de folie gaat er baan voor baan af, aansluitend op de voortgang. Bij tien of twintig meter is er geen ritme om op te steunen. Vaak ligt het hele pakket platen enkele dagen op de bouwplaats te wachten voordat de dakdekker of aannemer er daadwerkelijk aan toekomt, en dat wachten is precies het moment waarop de folie het langst aan zonlicht en temperatuurwisselingen wordt blootgesteld.
Een dakkapel is daarvan een goed voorbeeld. Er komen twee of drie platen op maat, ze liggen een paar dagen verpakt op de vloer van de zolder of buiten onder een afdekzeil, en dan pas worden ze gelegd. Als de planning uitloopt, en dat gebeurt bij een dakkapel vaker dan bij een groot dak, staat de folie langer in de zon dan bedoeld. Bij een luifel is het probleem vaak net omgekeerd: een luifel wordt in één dagdeel gemonteerd, de folie gaat er in één beweging af, en het risico zit juist in de haast waarmee dat gebeurt, met kans op een kras net op het moment dat de bescherming al weg is maar het werk nog niet af.
Bij een gevelstrook, bijvoorbeeld een enkele rij onder een dakrand of rond een erker, speelt nog een ander punt: de strook staat vaak wekenlang klaar voordat de rest van de gevelbekleding rond is, omdat andere onderdelen van de klus eerst af moeten. Daar is het verstandig om de folie helemaal niet vroeg te verwijderen, maar te wachten tot het moment dat de plaat definitief zijn plek krijgt, ook als dat betekent dat de plaat een paar weken ongebruikt tegen de gevel staat opgeslagen.
De vuistregel die wij aanhouden is eenvoudig: verwijder de folie zo laat mogelijk in het proces, maar altijd voordat de plaat aan directe zon wordt blootgesteld voor langere tijd. Dat betekent in de praktijk: vlak voordat u de plaat legt of monteert, niet vooraf 'voor het gemak' en niet pas achteraf 'omdat het toch niet opviel'. Bij twijfel over hoe lang de folie al op de plaat zit, is een test op een hoekje verstandiger dan de hele baan blind te ontdoen van folie: trek een klein stukje los en kijk of er lijmresten blijven zitten. Blijft er niets achter, dan kunt u door. Zit er een waas, dan is verwijderen met een kunststof schraper en een mild reinigingsmiddel de volgende stap, en hoe eerder u dat doet, hoe kleiner de kans dat de lijm verder inbrandt.
Bij een kleine hoeveelheid is er nog een praktisch verschil met een groot project: u heeft vaak geen tussenopslag met schaduw of een loods om de platen weg te zetten. De platen liggen op de vlakke werkvloer, tegen een schutting, of buiten op pallets in de volle zon. Als u weet dat dat de situatie wordt, is het de moeite waard om bij de bestelling al rekening te houden met de planning van de klus: bestel niet eerder dan nodig, zodat de wachttijd tussen levering en verwerking zo kort mogelijk blijft. Dat is bij twintig meter platen makkelijker te regelen dan bij tweehonderd, juist omdat de doorlooptijd van zo'n kleine bestelling korter is.
De folie zelf verandert niets aan de eigenschappen van de plaat die eronder zit. De plaat blijft hetzelfde Sendzimir verzinkte staal met de organische coating die wij standaard toepassen, en de folie is er puur voor het transport en de verwerking, niet voor de duurzaamheid op lange termijn. Zodra de plaat ligt en de folie eraf is, is de coating zelf de bescherming, niet de folie. Hoe die coating eruitziet, in welke kleur en met welke glansgraad, is een vraag over het uiterlijk van het dak of de gevel, en die beantwoorden wij niet hier maar op zinklook.com.
Ook tijdens het leggen zelf loopt het risico van beschadiging niet los van hoe u de plaat behandelt: hoe u een felsplaat optilt en draagt, bepaalt namelijk net zo goed of de folie zijn werk goed kan doen, zoals wij uitleggen bij [de felsplaat tillen en dragen bij kleine hoeveelheden](/felsplaat/kleine-hoeveelheden/tillen). En als de folie er eenmaal af is en er toch een kras in het vlak zit, leest u bij [krassen en beschadigingen bij kleine hoeveelheden](/felsplaat/kleine-hoeveelheden/krassen) wanneer dat verder geen probleem is en wanneer de baan alsnog terug moet.
Wat u nu kunt doen, is heel concreet: plan het moment van verwijderen niet los van de rest van de klus, maar als laatste stap vóór het leggen of monteren. Houd bij een kleine bestelling rekening met een kortere opslagperiode dan bij een groot project, bestel niet eerder dan nodig, en test bij twijfel over de ouderdom van de folie eerst een hoekje voordat u de hele baan blootlegt. Zo voorkomt u zowel de kras van een te vroeg verwijderde folie als de vastgebakken lijmresten van een te late.