Klikzink
Elke keer dat een felsplaat wordt afgekort, gezaagd of geknipt, ontstaat een snijkant zonder zinklaag. De coating van 50 micrometer en de verzinking van 275 g/m2 aan beide zijden liggen namelijk op het vlak van de plaat, niet op de rand die vrijkomt bij het doorsnijden. Dat is geen gebrek en geen reden om een plaat af te keuren: het is een gegeven bij elk stalen plaatmateriaal dat op maat wordt gemaakt. De vraag is niet of die rand kaal is, maar of dat op de plek waar hij komt iets uitmaakt, en wie in de offerte verantwoordelijk is voor wat er daarna mee gebeurt.
Bij een felsverbinding aan de langszijde van de baan verdwijnt de snijkant vrijwel altijd in de fels zelf, onder de klem, uit het zicht en uit de weersinvloed. Daar hoeft in de praktijk niets extra aan gebeuren: de rand ligt droog en beschermd, net als de klem die eronder zit en die u kunt naslaan op klikzink.com. Anders ligt het bij een kopse snede, bijvoorbeeld waar een baan bij een dakrand, een hoek of een kantstuk wordt afgekort op de gevraagde lengte. Die rand ligt in het zicht en kan water tegenkomen. Op zichzelf roest zo'n rand niet meteen: staal met een zinklaag corrodeert aan een blanke rand van een paar tiende millimeter merkbaar langzamer dan onbeschermd staal, omdat het zink rondom nog een tijd meebeschermt. Maar bij twijfel over een zichtbare, langdurig natte rand nabehandelen met een zinkstift is een kleine moeite, en iets dat wij standaard bespreken zodra we weten waar een snede in het werk terechtkomt.
De spanen die achterblijven zijn een ander verhaal, en belangrijker dan de snijkant zelf. Bij zagen en knippen met bot of verkeerd gereedschap ontstaan kleine ijzerspanen die op het vlak van de plaat blijven liggen. Die spanen zijn niet verzinkt en gaan, als ze niet worden verwijderd, binnen enkele weken roesten op de plek waar ze liggen. Dat levert geen gat en geen constructief probleem op, maar wel bruine stipjes op een verder vlakke, gladde plaat, en dat is nu precies waar een opdrachtgever u op aanspreekt. Spanen hoort u dus na elke snede weg te vegen of weg te blazen, niet aan het einde van de dag. Hoe dat samenhangt met het gereedschap dat u gebruikt, leggen we uit bij [zagen en knippen](/felsplaat/offerte/zagen-en-knippen); hoe dat verschilt van afkorten in de fabriek staat bij [de plaat afkorten op de bouw](/felsplaat/offerte/afkorten-op-de-bouw).
Een offerte voor felsplaat bestaat uit een paar heldere onderdelen: de banen op de opgegeven lengte, de klemmen die daarbij horen, en de kantstukken voor randen, hoeken en overgangen. Wat wij leveren is altijd op maat gewalst en afgekort volgens de tekening die u aanlevert of die wij samen met u maken; dat meedenken op tekening kost u niets. Die levering omvat de plaat zelf, in de gevraagde uitvoering, van 450 tot 8000 millimeter op de millimeter afgekort. Wat er niet in zit, is het werk dat op de bouwplaats of in uw eigen werkplaats gebeurt na aflevering: het zagen of knippen op een andere maat dan afgesproken, het boren van gaten, het koud vouwen van kanten, en dus ook het afwerken van een snijkant die door dat werk ontstaat.
Dat is een bewuste knip, en een logische. Wij weten precies wat er met de plaat gebeurt tot het moment van levering: hoe de rand van een fabrieksmatig afgekorte baan eruitziet, welke coating erop zit en hoe die zich houdt. Wat er met een rand gebeurt die op de bouwplaats ontstaat, hangt af van het gereedschap dat daar gebruikt wordt, van wie het bedient en van hoe secuur er wordt gewerkt. Dat kunnen en willen we niet in een offerte vastleggen als onderdeel van de levering, want het is geen eigenschap van het product maar van de verwerking. Vraagt u ons om een sluitende offerte, dan is het daarom nuttig om vooraf aan te geven hoeveel kopse sneden u op de bouw verwacht te maken en waar die komen: bij een dakrand in het zicht, of verstopt in een fels. Op basis daarvan kunnen we meedenken over de kantstukken die we meeleveren, zodat u op de bouw met zo weinig mogelijk sneden toe kunt.
Een voorbeeld uit de praktijk maakt dit concreet. Bij een schuur met een eenvoudig zadeldak leverden wij banen die aan de nok en aan de goot exact op maat waren afgekort in de fabriek; die kopse kanten waren dus al verzinkt noch gecoat aan de snijrand, maar wel netjes en vlak, zonder spanen, en meteen ingepakt. Op de bouw moest alleen nog de aansluiting bij een dakraam worden bijgezaagd. Die paar sneden zijn met een juist ingesteld handzaagje gemaakt, meteen daarna schoongeveegd, en omdat die rand wegviel onder de kraal van het kantstuk was nabehandelen daar niet eens nodig. Bij een ander project, een loods met een lange goot, moest de aannemer zelf tientallen kopse sneden maken om de overstekken bij de dakranden passend te krijgen. Daar hebben we in de offerte vooraf extra kantstukken meegenomen die de meeste van die snijkanten aan het zicht onttrekken, precies om dat aantal sneden in het zicht te beperken.
Wij garanderen dat de plaat die wij afleveren de eigenschappen heeft die op deze site staan: de coating, de verzinking, de maatvoering op de millimeter. Wij garanderen niet hoe een snijkant zich houdt die op de bouwplaats is ontstaan door verwerking die buiten ons zicht plaatsvindt, want dat hangt af van het gereedschap, de zorgvuldigheid en de plek in het werk. Dat is geen ontwijkend antwoord maar een eerlijke grens: een kennisbank die harde garantietermijnen noemt voor iets dat van uitvoering afhangt, klopt het jaar erna vaak al niet meer. Vraag daarom in een offerte niet naar een garantie op snijkanten, maar naar het aantal en de plek van de kopse sneden die u verwacht, zodat wij daar in de levering al rekening mee kunnen houden.
Als u een offerte aanvraagt, geef dan aan waar in het werk kopse sneden vallen: verstopt in een fels, of zichtbaar aan een rand. Vraag ons gerust om mee te denken over kantstukken die het aantal sneden op de bouw beperken, dat kost niets. En zorg zelf voor scherp, geschikt gereedschap en de gewoonte om na elke snede de spanen weg te vegen, zodat een gesneden rand een detail blijft en geen zichtbaar probleem wordt op een verder vlakke plaat.