Klikzink
Onze felsplaat komt in drie uitvoeringen van het vlak: vlak, met verstijvingsril of met micro-lines. Het gaat hier steeds om dezelfde plaat, met dezelfde fels van 35 mm, dezelfde werkende breedte van 475 mm en dezelfde plaatdikte van 0,55 mm. Het verschil zit alleen in wat er met het platte deel tussen de twee felsen gebeurt, en dat verschil is groter dan het op het eerste gezicht lijkt wanneer u straks een heel dakvlak of gevelvlak bekijkt.
Een volledig vlakke plaat heeft niets tussen de felsen: één glad oppervlak van 475 mm breed. Dat geeft het rustigste beeld, maar een groot vlak staal zonder enige structuur werkt ook als een soort spiegel voor kleine oneffenheden. Een lichte deuk, een golfje van de ondergrond eronder, een verschil in temperatuur tussen twee delen van dezelfde plaat: bij een vlakke uitvoering ziet u dat sneller terug, omdat er niets is dat het licht breekt of het oog afleidt. Op een kleine plaat, zoals een dakkapel of een klein stuk gevel, is dat meestal geen probleem. Op een lang, aaneengesloten vlak van tien meter of meer telt het wel mee.
De verstijvingsril is een enkele langsril in het midden van het vlak, tussen de twee felsen in. Die ril doet precies wat de naam zegt: hij verstijft de plaat. Staal van 0,55 mm is op zichzelf al voldoende stijf voor de toepassing waarvoor wij hem leveren, maar bij lange platen en bij platen die worden blootgesteld aan wind of aan eigen gewicht bij een lage dakhelling, helpt een ril om golving te beperken. Praktisch betekent dit dat de plaat na montage vlakker oogt, ook wanneer de zon er schuin overheen schijnt en elke onvlakheid als een schaduwlijn zichtbaar zou worden. Het zijn juist die schaduwlijnen die opdrachtgevers als eerste opvallen, en de verstijvingsril is er om ze te voorkomen.
Micro-lines zijn een reeks van meerdere, dunnere lijnen over de breedte van het vlak, in plaats van één enkele ril. Het effect daarvan is net iets anders dan bij een verstijvingsril: de stijfheid neemt ook toe, maar het beeld verandert sterker. In plaats van één rustig vlak met één lijn in het midden, krijgt u een vlak met een fijne, herhalende structuur. Op afstand oogt dat als een lichte textuur in het staal in plaats van als een volledig glad oppervlak. Voor sommige gebouwen is dat precies gewenst, voor andere juist niet. Wat de textuur met de kleur en de glans doet, en welke uitvoering bij welk soort gebouw past, leggen wij niet hier uit maar op zinklook.com, waar het uiterlijk van de plaat centraal staat.
Van alle drie de uitvoeringen kunt u monsters aanvragen, en van alle drie zijn ze leverbaar in de drie matte kleuren die wij voeren. Een monster is de eenvoudigste manier om met eigen ogen te zien hoe vlak, ril of micro-lines het licht opvangen, en dat is precies waarom wij ze aanbieden: een foto of een tekening op papier vertelt u niet hoe een oppervlak reageert op daglicht dat door de dag heen van hoek verandert.
Maar een monster heeft ook een grens, en die grens ligt bij de schaal. Een monster past in een hand of op een tafel; het meet hooguit enkele tientallen centimeters. Een dakvlak of gevelvlak meet al gauw tien, twintig of vijftig keer zo veel. Een verstijvingsril die op een handpalm nauwelijks opvalt, wordt op een lange plaat een doorlopende lijn die het vlak in tweeën lijkt te delen als u er niet bewust voor kiest. Micro-lines die op een klein stukje plaat subtiel ogen, kunnen op een groot vlak een uitgesproken patroon vormen dat van veraf al zichtbaar is. Andersom geldt hetzelfde voor een vlakke plaat: op een monster oogt die rustig en strak, maar op een lang vlak kan diezelfde rust juist onrustig ogen zodra er ergens een oneffenheid in het onderliggende werk zit, zoals wij uitleggen bij [vervorming bij het leggen](/felsplaat/monsters/vervorming).
Wij raden daarom aan om een monster te gebruiken om de drie uitvoeringen naast elkaar te leggen en het verschil in structuur te voelen en te zien onder verschillend licht, maar niet om er een eindoordeel over een heel dakvlak aan te verbinden. Leg het monster bij voorkeur buiten, op de plek waar het materiaal straks komt te liggen, en bekijk het op verschillende momenten van de dag. Zo krijgt u een beter beeld van hoe het licht over de ril of de micro-lines valt dan wanneer u het monster alleen binnen onder kunstlicht bekijkt.
De keuze tussen vlak, verstijvingsril en micro-lines heeft geen invloed op de maatvoering: alle drie zijn leverbaar van 450 tot 8000 mm, op de millimeter afgekort naar uw opgave, en alle drie hebben dezelfde werkende breedte van 475 mm. Wat wel verschilt, is vooral hoe kritisch de lengte van de plaat wordt voor het uiteindelijke beeld. Bij een vlakke uitvoering op een lang dakvlak loont het om vooraf goed na te denken over de plaatlengte en de plaatsing van naden, omdat elke overgang zichtbaar kan worden. Bij een uitvoering met verstijvingsril of micro-lines valt een naad tussen twee platen vaak iets minder op, doordat het oog al wordt geleid door de lijnen in het vlak zelf.
Voor de verwerking op de bouw maakt de uitvoering geen verschil: de platen worden op dezelfde manier gezaagd of geknipt, op dezelfde manier gebogen en op dezelfde manier blind bevestigd met klemmen onder de fels. Hoe u een plaat op maat zaagt of knipt, leggen wij uit bij [zagen en knippen](/felsplaat/monsters/zagen-en-knippen), en hoe u een snijkant na het afkorten afwerkt, staat beschreven bij de pagina over het afwerken van de snijkant. Die stappen zijn voor alle drie de uitvoeringen identiek, dus de keuze die u hier maakt, is een keuze over het beeld van het vlak en niet over hoe lastig de plaat op de bouw te verwerken is.
Wat wel meeweegt, is de context waarin de plaat wordt toegepast. Op een gebogen dakvorm, waar de plaat koud wordt gevouwen tot in de bochten, kan een verstijvingsril of een lijnenpatroon net iets anders ogen dan op een strak plat vlak, simpelheidshalve omdat de ril of de lijnen meebuigen met de plaat. Ook dat is iets wat u beter op een groter stuk kunt beoordelen dan op een klein monster, al geeft het monster wel een eerste indruk van hoe de ril aanvoelt wanneer het materiaal wordt gebogen.
Wij adviseren om de drie uitvoeringen niet los van elkaar te beoordelen, maar in dezelfde kleur naast elkaar te leggen, omdat een verandering in structuur samen met een verandering in kleur soms een ander verschil laat zien dan structuur alleen. Vraag daarom monsters aan van alle drie de uitvoeringen in de kleur die voor uw project in beeld is, en leg ze op de bouwplaats zelf neer voordat u een definitieve keuze maakt. Twijfelt u tussen twee uitvoeringen voor een specifiek dakvlak of gevelvlak, dan denken wij daar kosteloos over mee op basis van uw tekening: wij kijken dan mee naar de lengte van het vlak, de plaats van naden en de vorm van het dak, en adviseren van daaruit welke uitvoering het beste past bij wat u wilt bereiken.
Bent u eruit, of wilt u eerst de drie uitvoeringen zelf naast elkaar zien, dan kunt u een monsteraanvraag bij ons indienen. Voor de technische randvoorwaarden van uw dak, zoals de minimale dakhelling en de opbouw met het oog op condens, verwijzen wij u naar klikfels.com, en voor vragen over de bevestiging van de plaat op de ondergrond naar klikzink.com.